Telli Turna Doğa Derneği
26 Tem 2024
Bölgedeki en küçük toy dur. Yerde büyük ve uzun bacaklı bir kekliği andırır. Üst tarafı kahverengi, alt tarafı beyazdır. Üreme giysisinde yanakları ve boğazı gri, boynu siyahtır. Bu siyah üstten ve alttan iki beyaz halka ile sınırlıdır. Uçuşta siyah kenarlı beyaz kanatları dikkat çeker. Kur sırasında çıkardığı hırıltılı sesi uzaktan duyulabilir. Ptrr Uçuş sesi kısa bir heceden oluşur. Uçuşta keklik ya da ördeğe benzer, kanatları birbirine çarparak havalanır. Kanatlarından ıslıksı sesler gelir. Üreme döneminde ürkektir. Gaga ucu ile kuyruk ucu arası ortalama boy uzunluğu 40-45 CM, Açık kanat uçları arası ortalama kanat açıklığı105-115 CM. Çoğunlukla bitkilerle beslenir, tavuk ve hindiler gibi.
MEZGELDEKLER, KÜÇÜK TOY OLARAK DA TANIMLANMAKTADIR
Yoğun avcılık faaliyetlerinden dolayı ülke ölçeğinde nesli bitme noktasındadır. Dünya ölçeğinde de nesli birinci derece risk altında olan gruptadır. Hatta bazı çevreler tarafından artık Türkiye’de üremedikleri ifade edilen nadir, gizemli ve son derece fedakâr bir türdür.
Yerli bir türdür. Tür için yoğun avcılık faaliyetleri en büyük tehdit olmakla birlikte, tarımda kullanılan kimyasallar da diğer türlerde olduğu gibi mezgeldekler için de önemli kayıplara neden olmaktadır. Muş, Bulanık, Malazgirt ve kısmen de Varto kırsallarında, bozkır ve tarım dışı alanlarda üredikleri tespit edilmiştir. Çok zor ve uzun uğraşlar neticesinde görüntü alınması mümkündür. Ülke genelinde bilinen ve tespit edilen başka üreme alanı bilinmemektedir. Ülke ölçeğinde mezgeldekler yok oluş sınırındadırlar.
Son derece fedakâr bir kuş olan mezgeldekler, yavruyu veya eşini korumak için yaklaşan tehditten kaçmak yerine(özellikle avcılar) tehdide boyun ve göğsü ile oluşturduğu bir şişkinlik ile ağır ve vakur adımlar ile tehdide doğru savunma ve dövüşme maksatlı olarak yaklaşır. Veya tehdidin çevresinde dairesel olarak uçuşlar gerçekleştirerek yuvayı korumak için kendisini adeta feda eder. Kuluçka dönemi dışında ise tehdide doğru aynı hareketlerde bulunduktan sonra topluca uçarak uzaklaşmaya çalışırlar.
